Հրապարակումներ

Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեի նախագահ Աշոտ Մելիքյանի արձագանքը՝ ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանի ֆեյսբուքյան գրառմանը


Հունիս 19, 2018

Այսօր ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանն իր ֆեյսբուքյան էջում նշել է, թե ակնկալում է լրագրողական կազմակերպությունների, խոսքի և մամուլի ազատության հարցերով զբաղվող կառույցների և առանձին իրավապաշտպանների գնահատականը՝  վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի ֆեյսբուքյան գրառման կապակցությամբ։ Հիշեցնենք, որ վարչապետը որոշ հեռուստաընկերությունների մասին ասել է, որ հակապետական քարոզչություն են իրականացնում՝  «օգտվելով խոսքի ազատության անսահմանափակ հնարավորությունից»։  «Մի’ արեք։ Պարզապես մի’ արեք»,- վերջում ասել էր վարչապետը։

Իսկապես հետաքրքիր տրանսֆորմացիաներ են տեղի ունենում։ Երբ Արմեն Աշոտյանը, լինելով իշխող ՀՀԿ-ի փոխնախագահ, Հանրային հեռուստաընկերությունում վարում էր «Եռանկյունի» հասարակական-քաղաքական հաղորդումը, և լրագրողական կազմակերպությունների փորձագետները, և անձամբ ես ասում էի, որ դա անթույլատրելի է, նրա համար մեր կարծիքը որևէ արժեք չուներ։ Երբ մենք ասում էինք, որ հայաստանյան հեռարձակման ոլորտը և «Հեռուստատեսության և ռադիոյի մասին» օրենքն արմատական բարեփոխումների կարիք ունի, մեզ անտեսում էին։ Երբ պահանջում էինք բացահայտել և պատժել «Էլեկտրիկ Երևանի»  և Սարի թաղի իրադարձությունների ժամանակ լրագրողներին բռնությունների և հետապնդումների ենթարկողներին, իշխանություններն ընդամենն իմիտացիոն նախաքննություն սկսեցին։ Իսկ հիմա Արմեն Աշոտյանի համար մեր կարծիքը կարևոր դարձավ։ Անկեղծ ասած, այստեղ նաև 2 միտում է նկատվում։ Առաջինը՝ փորձել օգտագործել անկախ լրագրողական կազմակերպություններին՝ ինչ-ինչ քաղաքական նպատակների համար, և երկրորդ՝ հնարավորինս շեղել հասարակության ուշադրությունը՝ այսօր տեղի ունեցող շատ ավելի կարևոր իրադարձություններից։  Կարծում եմ՝ չի հաջողվի թե մեկը, թե մյուսը։

Կարդալ ավելին

 
Ներպետական ատյաններն սպառված են. լրագրողին վիրավորողն ու ճնշում գործադրողը մնաց անպատիժ
Ներպետական ատյաններն սպառված են. լրագրողին վիրավորողն ու ճնշում գործադրողը մնաց անպատիժ


Հունիս 7, 2018

Վճռաբեկ դատարանը մայիսի 25-ին մերժել է վարույթ ընդունել «Aravot.am» -ի թղթակից Հռիփսիմե Ջեբեջյանի բողոքը՝ վերաքննիչ և առաջին դատական ատյանների ակտերի առնչությամբ, որոնք վերաբերում են լրագրողի մասնագիտական գործունեությունը խոչընդոտելուն։

Հիշեցնենք, 2017 թ. Երևանի ավագանու ընտրությունների օրը՝ մայիսի 14-ին, Երեւանի Մալաթիա-Սեբաստիա համայնքի 7/46 ընտրատեղամասում ճնշում է գործադրվել «Aravot.am» լրատվական կայքի թղթակից Հռիփսիմե Ջեբեջյանի նկատմամբ։ Նա այստեղ արձանագրել էր բաց քվեարկության դեպքեր։ Նկատելով, որ ընտրողները քվեարկելուց հետո քվեաթերթիկը ցույց են տալիս «Հայկական վերածնունդ» կուսակցությունը ներկայացնող հանձնաժողովի անդամ Արայիկ Գեւորգյանին, լրագրողը նրանից հետաքրքրվել է, թե ինչո՞ւ են հատկապես իրեն քվեաթերթիկը ցույց տալիս։ Հարցից Արայիկ Գևորգյանը վրդովվել է. «Շա՞ռ ես անում»։ Նա սկսել է ձեռքերը թափահարել, գոռգոռալ, սպառնալ եւ վիրավորել լրագրողին. «Տղա ըլնեիր, կտայի մռութդ կջարդեի, նոր կիմանայիր, թուլին նայի հլը»։

Հռիփսիմե Ջեբեջյանը դեպքի առնչությամբ դիմել էր ոստիկանության Երեւան քաղաքի վարչության Մալաթիայի բաժին, որտեղ քրեական գործի հարուցումը մերժվել է «հանցագործության դեպքի բացակայություն» տրաֆարետային հիմնավորմամբ։ Այնուհետև լրագրողը դիմել է Երևանի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազություն՝ բողոքարկելով ոստիկանության որոշումը, սակայն Երեւան քաղաքի դատախազից նույնպես ստացել է մերժման որոշում:

Կարդալ ավելին

 
Ինչո՞ւ ՀՌՀ-ն մասնավոր մուլտիպլեքսորի մրցույթ չի հայտարարում
Ինչո՞ւ ՀՌՀ-ն մասնավոր մուլտիպլեքսորի մրցույթ չի հայտարարում


Հունիս 6, 2018

Հեռուստատեսության և ռադիոյի հանձնաժողովը խախտում է օրենքը. մասնավոր մուլտիպլեքսորի՝ հեռարձակման թվային ցանցի գործունեության լիցենզավորման համար այս տարի մրցույթ չի հայտարարել։

«Հեռուստատեսության և ռադիոյի մասին» ՀՀ օրենքը 2015 թվականից սկսած պարտադրում է՝ մասնավոր մուլտիպլեքսորի գործունեության լիցենզիա ստանալու առաջին մրցույթը հայտարարել մինչև 2016-ի մայիսի 1-ը: Այնուհետև, մրցույթը չկայանալու կամ հաղթող չլինելու դեպքում, դրա հայտարարելուց մեկ տարի հետո պահանջվում է նոր մրցույթ հայտարարել: Օրենքի ընդունմանը հաջորդող 2 տարիներին՝ 2016-ին ու 2017-ին, համապատասխանաբար՝ ապրիլի 30-ին և մայիսի 2-ին  կազմակեպվել են մասնավոր մուլտիպլեքսորի լիցենզավորման մրցույթներ, որոնք  հայատարարվել են չկայացած՝ սահմանված ժամանակահատվածում դիմում չներկայացվելու հիմքով։

Այս տարի, սակայն, թեև մայիսի սկզբին լրացավ նախատեսված ժամկետը, ՀՌՀ-ն առայժմ մրցույթ չի հայտարարել՝ անտեսելով օրենքի պահանջը։ Հանձնաժողովի իրավաբանական և լիցենզավորման վարչության պետ Դավիթ Մարգարյանը ԽԱՊԿ-ի հետ զրույցում հայտնեց, որ հունիսի 6-ի դրությամբ մրցույթի հայտարարման որոշում չկա։ Մինչդեռ՝ նախորդ չկայացած մրցույթից անցել է ոչ թե մեկ տարի, այլ 13 ամիս։

Սա նշանակում է, որ թվային հեռարձակման հանրային ցանցը, այսինքն՝ պետական մուլտիպլեքսորը, առայժմ պահպանելու է մենաշնորհ դիրքը եւ թելադրելու է իր պայմանները ոլորտում։

Կարդալ ավելին

 

Հետազոտություններ

Անալոգայինից թվային հեռարձակման անցնելու գործընթացը Հայաստանում


Հոկտեմբեր 16, 2014

Սկսած 2010 թվականից, Խոսքի ազատության պաշտպանութան կոմիտեն դիտարկում է Հայաստանում անալոգայինից թվային հեռարձակմանն անցնելու գործընթացը: 2014թ. ապրիլից մինչեւ օգոստոս ԽԱՊԿ-ն ԵԱՀԿ երեւանյան գրասենյակի աջակցությամբ անցկացրեց հերթական մոնիտորինգը այդ գործընթացի հետազոտման եւ գնահատման համար:

Կարդալ ավելին

 
«Բաց կառավարման գործընկերության» շրջանակում տեղեկատվության ազատության զարգացման ուղղությամբ Հայաստանի պարտավորությունների կատարման մասին


Մարտ 17, 2014

2011 թվականի հոկտեմբերից Հայաստանն անդամակցում է «Բաց կառավարման գործընկերություն» (ԲԿԳ) միջազգային նախաձեռնությանը, ինչի շրջանակում ստանձնած պարտավորություններից երեքը վերաբերում է տեղեկատվության ազատության զարգացմանը, մասնավորապես, դրանք են`
-երկրի բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց (ԲՊԱ) եկամուտների հայտարարագրերի թափանցիկության ապահովում,
-ՀՀ պետական մարմինների պաշտոնական կայքերի բովանդակության ստանդարտացում,
-տեղեկատվության մատչելիության վերաբերյալ` պետական ծառայողների գիտելիքների եւ հմտությունների զարգացում:
2013 թվականի փետրվարից դեկտեմբեր ամիսներին Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեն, «Բաց հասարակության հիմնադրամներ – Հայաստան» կազմակերպության աջակցությամբ, իրականացրեց այս պարտավորությունների կատարման մոնիտորինգ, ինչպես նաեւ փորձեց գնահատել պետական ծառայողների` տեղեկատվության ազատության մատչելիությունն ապահովելուն վերաբերող գիտելիքներն ու հմտությունները:

Կարդալ ավելին

 
Թաքնված գրաքննության դրսեւորումները Հայաստանի զանգվածային լրատվության ոլորտում


Դեկտեմբեր 29, 2011

Սույն հետազոտությունը ԶԼՄ-ների ոլորտում խոսքի ազատության հիմնական խնդիրների բացահայտմանը եւ դրանց հաղթահարման համար առաջարկությունների մշակմանն ուղղված՝ վերջին չորս տարվա ընթացքում Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեի (ԽԱՊԿ) գործունեության տրամաբանական շարունակությունն է: Մասնավորապես՝ 2008 թվականին իրականացվեց սոցիոլոգիական հետազոտություն, որի նպատակն էր պարզել Հայաստանի մարզային ԶԼՄ-ների լսարանի տեղեկատվական պահանջմունքները եւ մարզերի բնակիչների գնահատականները՝ տեղական ու հանրային լրատվամիջոցների գործունեության առնչությամբ:

Կարդալ ավելին

 

Զեկույցներ

Հայաստանում խոսքի ազատության վիճակի եւ լրագրողների ու ԶԼՄ-ների իրավունքների խախտումների մասին ԽԱՊԿ-ի 2018թ. առաջին եռամսյակային զեկույց (հունվար-մարտ)


Ապրիլ 13, 2018

2018 թ. առաջին եռամսյակը խոսքի ազատության, տեղեկություններ ստանալու և տարածելու իրավունքի, լրագրողական գործունեության սահմանափակումներ նախատեսող օրենսդրական նախաձեռնությունների բուռն ժամանակաշրջան էր։ Ընդդեմ լրատվամիջոցների այս արշավի մեկնարկ կարող է համարվել հունվարին «Կառավարության կառուցվածքի և գործունեության մասին» ՀՀ օրենքի նախագծի շրջանառության մեջ դնելը, որով նախատեսվում էր գործադիր իշխանության բարձրագույն մարմնի նիստերն անցկացնել դռնփակ։ Թեև ԶԼՄ-ները, լրագրողական կազմակերպությունները, քաղաքացիական հասարակության մյուս կառույցները սուր քննադատությամբ արձագանքեցին այդ քաղաքական որոշմանը, սակայն փետրվարի 1-ին կառավարությունը հավանություն տվեց այս փաստաթղթին, իսկ մարտի 23-ին Ազգային ժողովն իր արտահերթ նիստին ընդունեց այս օրենքը։

Կարդալ ավելին

 
2017 թ. ՏԱՐԵԿԱՆ ԶԵԿՈՒՅՑ


Հունվար 17, 2018

2017 թվականը հայաստանյան լրատվամիջոցների համար լարված եւ բարդ     ժամանակահատված էր՝ պայմանավորված ՀՀ Ազգային ժողովի, Երեւանի ավագանու եւ տեղական ինքնակառավարման մարմինների ընտրություններով։ Այսպիսի ժամանակաշրջաններում սովորաբար թեժանում է ներքաղաքական պայքարը, ինչը զուգորդվում է նաեւ ԶԼՄ-ների ներկայացուցիչների նկատմամբ բռնությունների ու տարատեսակ ճնշումների ավելացմամբ։ Արատավոր այս ավանդույթը շարունակվեց թե՛ Ազգային ժողովի, թե՛ Երեւանի ավագանու ընտրությունների ընթացքում։

Մասնավորապես՝ խորհրդարանական ընտրությունների քարոզարշավը ներառող շրջանում ԽԱՊԿ-ն արձանագրեց լրագրողների նկատմամբ  ֆիզիկական բռնության 3 եւ խոչընդոտումների 6 դեպք։ Բուն ընտրությունների օրը՝ ապրիլի 2-ին, արձանագրվեց լրագրողների նկատմամբ ֆիզիկական բռնության 2, մասնագիտական աշխատանքը խոչընդոտելու 8 դեպք։

Կարդալ ավելին

 
2017 թ. երրորդ եռամսյակային զեկույց (հուլիս-սեպտեմբեր)


Հոկտեմբեր 23, 2017

2017 թ. երրորդ եռամսյակը հետընտրական ժամանակահատված էր եւ գրեթե զերծ էր հասարակական-քաղաքական լարվածությունից, սակայն նույնիսկ այս պայմաններում արձանագրվել են լրագրողների նկատմամբ բռնությունների 2, տարատեսակ ճնշումների 16, տեղեկություններ ստանալու եւ տարածելու իրավունքի խախտման 39 դեպքեր։ Թեեւ այդ խախտումների ընդհանուր քանակը նախորդ եռամսյակի համեմատությամբ նկատելիորեն նվազել է (72-ից՝ 57), այդուհանդերձ, որոշ միտումներ մտահոգության տեղիք են տալիս։ Մասնավորապես՝ ԶԼՄ-ների եւ դրանց աշխատակիցների նկատմամբ ճնշումների քանակի ավելի քան 3,5 անգամ պակասելուն զուգահեռ զգալիորեն՝ մոտ 4 անգամ, աճել է տեղեկություններ ստանալու եւ տարածելու իրավունքի խախտումների թիվը։

Խիստ մտահոգիչ է մնում լրագրողների դեմ կիրառվող բռնությունների առկայությունը։ Ընդ որում, հաճախ մեղավորները պատասխանատվության չեն ենթարկվում՝ իրավապահ մարմինների եւ դատարանների ոչ համարժեք գործողությունների, որոշումների ու վճիռների հետեւանքով։ Սրա մասին են վկայում երրորդ եռամսյակում իրականացված՝ ս. թ. ապրիլի 2-ի խորհրդարանական եւ մայիսի 14-ի Երեւանի ավագանու ընտրությունների ժամանակաշրջանում լրագրողների եւ ԶԼՄ-ների իրավունքների խախտումներին վերաբերող գործընթացների դիտարկումները. արձանագրված բռնությունների ու խոչընդոտումների 21 դեպքից միայն 6-ի առնչությամբ է քրեական գործ հարուցվել, որոնցից 4-ը կարճվել է «հանցակազմի բացակայության» ձեւական հիմնավորմամբ

Կարդալ ավելին

 

Դատական ​​գործեր

ԽԱՊԿ-ի դատական գործերը


Մայիս 29, 2014

Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեն, տեղեկատվություն ստանալու իր իրավունքը պաշտպանելու համար, հայցեր է ներկայացնում ՀՀ վարչական դատարան:

2013 թվականի հունիսի 4-ին Խոսքի ազատության պաշտպանության կոմիտեն գրավոր հարցում էր ուղղել ՀՀ տրասպորտի եւ կապի նախարար Գագիկ Բեգլարյանին՝ խնդրելով տեղեկություններ տրամադրել ՀՀ տարածքում հեռուստատեսային հեռարձակման թվային համակարգի անցման վերաբերյալ: ԽԱՊԿ-ին հետաքրքրող հարցերն էին՝ 2012 թ. նոյեմբերի 23-ից հետո, երբ չկայացած համարվեց ՀՀ վերգետնյա թվային հեռուստառադիոհեռարձակման համակարգի ներդրման եւ կառավարման ծառայությունների ձեռքբերման մրցույթը, արդյո՞ք հայտարարվել է նոր մրցույթ. եթե այո, ապա ովքե՞ր են մասնակիցները, եւ ի՞նչ պայմաններ են սահմանված. եթե մրցույթ չի հայտարարվել, ապա ինչպիսի՞ սցենար է ընտրվել եւ հաստատվել`թվային հեռարձակման ցանցի կառուցման եւ կառավարման համար:

Կարդալ ավելին